Gratis Peerby voor alle inwoners van Veenendaal: ‘Een concrete stap naar een circulaire samenleving’

Van pilot naar heel Veenendaal

De gemeente testte de aanpak in 2025 eerst twee maanden in twee wijken. De resultaten waren veelbelovend: één op de tien inwoners had na afloop een Peerby-lidmaatschap en er werden ruim 3.000 spullen aangeboden. Onderzoek liet bovendien zien dat de aanpak leidde tot significant meer deel- en leengedrag.

Op basis van deze resultaten besloot Veenendaal om op te schalen. Sinds april 2026 kunnen alle inwoners een jaar lang gratis gebruikmaken van Peerby. Daarbij krijgen zij ook de Peerby-garantie tot € 2.000 voor spullen die onverhoopt kapotgaan.

De gemeente bracht de mogelijkheid deze zomer opnieuw onder de aandacht bij alle inwoners. Dat is geen toevallig moment: volgens de ervaringen van Peerby is de zomer een piekperiode voor delen en lenen.

Eerst lenen, dan kopen

Met het gratis lidmaatschap wil Veenendaal inwoners helpen om een nieuwe gewoonte te ontwikkelen: eerst kijken of je iets kunt lenen voordat je het nieuw koopt. De gemeente gaat de aanpak evalueren en besluit daarna of zij het premium lidmaatschap ook de komende jaren blijft aanbieden. Nieuwe gewoontes ontstaan namelijk niet van de ene op de andere dag.

Minder spullen, minder kosten

Delen en lenen heeft verschillende voordelen. Wie spullen leent, hoeft ze niet zelf te kopen en heeft daardoor minder spullen in huis. Wie spullen uitleent, kan daar eventueel een vergoeding voor vragen. Daarnaast draagt delen bij aan sociale verbinding: inwoners helpen elkaar en komen gemakkelijker met buurtgenoten in contact. En bovenal: het is leuk om buurtgenoten te helpen.

Het uiteindelijke doel is vooral om spullen langer en intensiever te gebruiken. Als inwoners vaker delen en lenen in plaats van nieuw kopen, zijn er minder nieuwe producten nodig en worden grondstoffen bespaard.

Leren van andere gemeenten

Veenendaal is niet de eerste gemeente die hiermee aan de slag gaat. In de wijk Blijdorp in Rotterdam heeft de gemeente eerder een initiatief genomen. In Amsterdam en Utrecht is Peerby al goed ingeburgerd: daar heeft ongeveer één op de vier inwoners een lidmaatschap.

Ook het platform zelf wordt verder ontwikkeld. Peerby wil in de toekomst bijvoorbeeld inzichtelijk maken bij welke winkels spullen kunnen worden gehuurd of geleend. Voor overheden wordt daarnaast gewerkt aan een dashboard om het gebruik en de impact van deelinitiatieven te monitoren.

Een aanpak om van te leren

Veenendaal hoopt dat na de zomer minimaal 10% van de inwoners een keer iets heeft gedeeld of geleend en vervolgens actief gebruiker wordt. De ambitie is om dit percentage ieder jaar verder te laten groeien.

Voor andere gemeenten ziet Maaike Warnau duidelijke kansen in de aanpak: “Ik kan het andere gemeenten van harte aanbevelen, het levert veel voordelen voor inwoners op en je zet concrete, meetbare stappen naar een circulaire samenleving”.